{"id":428,"date":"2014-07-12T15:14:41","date_gmt":"2014-07-12T19:14:41","guid":{"rendered":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/"},"modified":"2026-07-20T15:52:21","modified_gmt":"2026-07-20T19:52:21","slug":"1944-powstanie-warszawskie-powstanie-warszawskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/","title":{"rendered":"Aby by\u0107 wolnym, trzeba umie\u0107 si\u0119 broni\u0107."},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Za dwa tygodnie minie 70 lat.  Dwa, mo\u017ce trzy pokolenia temu.  Ilu ludzi jeszcze to pami\u0119ta?  Ilu z nich, kt\u00f3rzy widzieli to na w\u0142asne oczy, jeszcze \u017cyje?   I tylko nieliczni nie zostali dotkni\u0119ci tymi wydarzeniami.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Biblijna scena walki Dawida z Goliatem zawsze fascynowa\u0142a ludzi.  Walka z przeciwno\u015bciami nie do pokonania jest \u0142atwa do romantyzowania i trudna do zapomnienia. Nasza historia obfituje w takie momenty, by wspomnie\u0107 tylko szar\u017ce kawalerii na czo\u0142gi wroga czy zdobycie opactwa na Monte Cassino w ostatnich czasach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powstanie Warszawskie przypomina mi rzymski pojedynek dw\u00f3ch gladiator\u00f3w: jeden w ci\u0119\u017ckiej zbroi, he\u0142mie, napier\u015bniku i z mieczem walczy z drugim, uzbrojonym w sie\u0107 na ryby i kr\u00f3tki n\u00f3\u017c.  Lekko uzbrojony wojownik zwykle opuszcza\u0142 aren\u0119 \u017cywy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie posz\u0142o nam tak dobrze.  Dobrze wyposa\u017cona i wyszkolona w boju armia niemiecka potrzebowa\u0142a 63 dni, aby zmusi\u0107 polskich amator\u00f3w do poddania si\u0119.   Jak do tego dosz\u0142o?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po kl\u0119sce w bitwie pod Stalingradem na pocz\u0105tku 1943 roku Niemcy wycofywali si\u0119.  Rok p\u00f3\u017aniej linie frontu wytyczono na Wi\u015ble, kt\u00f3ra p\u0142ynie przez Warszaw\u0119.  Niemcy znale\u017ali si\u0119 na zachodzie, Rosjanie we wschodniej cz\u0119\u015bci stolicy.  Pomys\u0142 zbrojnego oporu przeciwko Niemcom by\u0142 rozwijany od d\u0142u\u017cszego czasu.  Maj\u0105c nadziej\u0119 na pomoc w wyzwoleniu lewobrze\u017cnej cz\u0119\u015bci Warszawy, wci\u0105\u017c b\u0119d\u0105cej w r\u0119kach Niemc\u00f3w, Polacy zaatakowali o 17:00 1 sierpnia 1944 roku.  Liczyli na pomoc Rosjan, kt\u00f3rzy stacjonowali tu\u017c za rzek\u0105. My\u015bleli, \u017ce skoro walczymy ze wsp\u00f3lnym wrogiem...<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u0142\u00f3wn\u0105 broni\u0105 polskich powsta\u0144c\u00f3w by\u0142a znajomo\u015b\u0107 miasta. Zaczynali z kilkoma pistoletami i karabinami.  Pozosta\u0142a bro\u0144 pochodzi\u0142a od Niemc\u00f3w.  Przerzuty z Wielkiej Brytanii by\u0142y sporadyczne i sporo sprz\u0119tu trafi\u0142o w niemieckie r\u0119ce.  Po polskiej stronie walczyli wszyscy. Kobiety i dzieci nosi\u0142y bro\u0144, gotowa\u0142y posi\u0142ki, zajmowa\u0142y si\u0119 rannymi i zabitymi.  Ch\u0142opcy roznosili poczt\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nasza bro\u0144.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignleft\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-warsaw_uprising_batalion_kilic584ski_1944.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-warsaw_uprising_batalion_kilic584ski_1944.jpg\" alt=\"220px-Powstanie_Warszawskie_Batalion_Kili\u0144ski_(1944)\" class=\"wp-image-618\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ich bro\u0144.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignleft\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-thor_warsaw_uprising_1944.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-thor_warsaw_uprising_1944.jpg\" alt=\"220px-Thor_Warsaw_uprising_1944\" class=\"wp-image-631\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignleft\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-warsaw_uprising_stuka_ju-87_bombing_old_town.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-warsaw_uprising_stuka_ju-87_bombing_old_town.jpg\" alt=\"220px-Powstanie_Warszawskie_stuka_ju-87_bombardowanie_Starego_Miasta\" class=\"wp-image-627\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po pocz\u0105tkowych polskich sukcesach, bez znacz\u0105cej pomocy z Zachodu i bez pomocy ze Wschodu, od\u015bwie\u017cone wojska niemieckie z\u0142ama\u0142y nam kr\u0119gos\u0142upy. Trwa\u0142o to ponad dwa miesi\u0105ce. A przez ca\u0142y ten czas \"zm\u0119czeni\" Rosjanie odpoczywali na prawym brzegu rzeki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Walki uliczne w Warszawie Niemcy por\u00f3wnywali jedynie do bitwy pod Stalingradem.  Op\u00f3r polskich bojownik\u00f3w by\u0142 dla Niemc\u00f3w kompromitacj\u0105, a wysokie dow\u00f3dztwo przej\u0105\u0142 w ko\u0144cu sam Himmler.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Po kapitulacji polskiemu dow\u00f3dcy pozwolono zachowa\u0107 pistolet w ge\u015bcie szacunku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A potem przyszed\u0142 rozkaz:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\"Miasto musi ca\u0142kowicie znikn\u0105\u0107 z powierzchni ziemi i s\u0142u\u017cy\u0107 jedynie jako stacja transportowa dla Wehrmachtu.  \u017baden kamie\u0144 nie mo\u017ce pozosta\u0107 na swoim miejscu.  Ka\u017cdy budynek musi zosta\u0107 zr\u00f3wnany z ziemi\u0105\".&nbsp;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Himmler<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pijane hordy zbrodniarzy z RONA, cz\u0119\u015bciowo Niemc\u00f3w, cz\u0119\u015bciowo Rosjan, zosta\u0142y wys\u0142ane, aby spacyfikowa\u0107 reszt\u0119 pozosta\u0142ej polskiej populacji. Dzielnica za dzielnic\u0105 by\u0142y zajmowane, kobiety gwa\u0142cone, g\u0142\u00f3wki niemowl\u0105t rozbijane na pozosta\u0142ych murach, reszta ocala\u0142ych rozstrzeliwana. Najwi\u0119kszym problemem by\u0142o to, co zrobi\u0107 ze stosami cia\u0142.  Niemiecka pomys\u0142owo\u015b\u0107 zosta\u0142a wykorzystana do opracowania nowych metod utylizacji, rywalizuj\u0105cych jedynie z tymi z Auschwitz.  Ostatecznie zgin\u0119\u0142o 200 000 os\u00f3b, g\u0142\u00f3wnie cywil\u00f3w. Moja rodzina mia\u0142a szcz\u0119\u015bcie, \u017ce dano jej 30 minut na zebranie rzeczy i wyj\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/warsaw_uprising_-_kaminski_1944.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/warsaw_uprising_-_kaminski_1944.jpg\" alt=\"Powstanie_Warszawskie_-_Kami\u0144ski_(1944)\" class=\"wp-image-629\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nast\u0119pnie pojawi\u0142y si\u0119 oddzia\u0142y z miotaczami ognia i z wrodzon\u0105 niemieck\u0105 precyzj\u0105 podpalano dom po domu.  Z pozosta\u0142ymi mieszka\u0144cami lub bez nich.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/german_brennkommando-firing_warsaw_1944.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/german_brennkommando-firing_warsaw_1944.jpg\" alt=\"German_Brennkommando-firing_Warsaw_1944\" class=\"wp-image-626\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\" alt=\"Powstanie_warszawskie_ulicy_Marsza\u0142kowskiej\" class=\"wp-image-624\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mo\u017cna to zobaczy\u0107 w filmie Pola\u0144skiego <strong>Pianista.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Niedawna ksi\u0105\u017cka Alexandry Richie, Warszawa 1944, zosta\u0142a skrytykowana za zbyt graficzne przedstawienie niemieckich zbrodni.  To nie by\u0142o przesadzone, tak w\u0142a\u015bnie by\u0142o.  Rozmawia\u0142em z lud\u017ami, kt\u00f3rzy prze\u017cyli to piek\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ofiary.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-polish_civilians_murdered_by_german-ss-troops_in_warsaw_uprising_warsaw_august_19441.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-polish_civilians_murdered_by_german-ss-troops_in_warsaw_uprising_warsaw_august_19441.jpg\" alt=\"220px_Polacy_zamordowani_przez_niemieckie_oddzialy_SS_w_powstaniu_warszawskim_Warszawa_sierpie\u0144_1944\" class=\"wp-image-649\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak wygl\u0105da\u0142a Warszawa po opuszczeniu jej przez Niemc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/800px-warsaw_ghetto_destroyed_by_germans_1945.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/800px-warsaw_ghetto_destroyed_by_germans_1945.jpg\" alt=\"800px-Warszawskie_getto_zniszczone_przez_Niemc\u00f3w,_1945\" class=\"wp-image-623\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-destroyed_warsaw_capital_of_poland_january_1945.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-destroyed_warsaw_capital_of_poland_january_1945.jpg\" alt=\"220px-Zburzona_Warszawa,_stolica_Polski,_stycze\u0144_1945 r.\" class=\"wp-image-632\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">I tak w\u0142a\u015bnie wygl\u0105da teraz Warszawa.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/images-1-3.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/images-1-3.jpg\" alt=\"obrazy-1\" class=\"wp-image-625\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/images-2.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/images-2-2.jpg\" alt=\"obrazy-2\" class=\"wp-image-622\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/images.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/images-4.jpg\" alt=\"obrazy\" class=\"wp-image-628\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter\"><a href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/220px-pomnik_malego_powstanca.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/220px-pomnik_malego_powstanca.jpg\" alt=\"220px-Pomnik_Malego_Powstanca\" class=\"wp-image-630\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Istnieje zasadnicze pytanie filozoficzne i etyczne: jak podchodzimy do potomk\u00f3w ludzi, kt\u00f3rzy nam to zrobili?  Oczywi\u015bcie musimy i b\u0119dziemy pami\u0119ta\u0107. Ale czy wybaczamy?  Jak traktujemy Niemc\u00f3w czy Rosjan, kt\u00f3rych ojcowie, a nawet dziadkowie bez w\u0105tpienia walczyli na naszej ziemi w wojnie, kt\u00f3rej nie wywo\u0142ali\u015bmy?  Czy s\u0105 jakie\u015b granice nienawi\u015bci i zemsty?  Moja najbli\u017csza rodzina prze\u017cy\u0142a, ale moi dwaj wujkowie w wieku 20 lat zostali wys\u0142ani do Auschwitz za przemyt \u017cywno\u015bci do \u017cydowskiego getta w Warszawie.  Nigdy nie wr\u00f3cili.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ka\u017cdy musi sam rozwi\u0105za\u0107 ten problem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jest jeszcze jeden fakt ma\u0142o znany opinii publicznej. Polska by\u0142a jednym z nielicznych, je\u015bli nie jedynym krajem, w kt\u00f3rym przez ca\u0142y okres okupacji niemieckiej nie by\u0142o wsp\u00f3\u0142pracy politycznej ani gospodarczej z naje\u017ad\u017acami.  Nie by\u0142o rz\u0105du Vichy, nie by\u0142o polityk\u00f3w Quislinga. Polacy nie s\u0142u\u017cyli w niemieckiej armii. Nigdy nie podpisali\u015bmy dokumentu kapitulacji wobec Niemc\u00f3w.  \u017baden inny kraj nie mo\u017ce tego powiedzie\u0107.  Polski ruch oporu by\u0142 najsilniejszy w\u015br\u00f3d narod\u00f3w okupowanych, a Powstanie Warszawskie by\u0142o najwybitniejszym aktem wojny przeciwko Niemcom dokonanym przez si\u0142y oporu nie b\u0119d\u0105ce cz\u0119\u015bci\u0105 regularnej armii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy\u015b pewna wykszta\u0142cona osoba opowiada\u0142a mi o polskiej g\u0142upocie w dzia\u0142aniach w Warszawie i pod Monte Cassino.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Odpowiedzia\u0142em, \u017ce by\u0142y to jedne z wielu moment\u00f3w w naszej historii, z kt\u00f3rych jeste\u015bmy bardzo dumni i piel\u0119gnujemy wspomnienia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A co z naszymi sojusznikami?  Znowu dali\u015bmy si\u0119 wydyma\u0107. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>\"Chc\u0119 zaprotestowa\u0107 przeciwko pod\u0142ej i tch\u00f3rzliwej postawie przyj\u0119tej przez brytyjsk\u0105 pras\u0119 wobec niedawnego powstania w Warszawie... Odnosi\u0142o si\u0119 og\u00f3lne wra\u017cenie, \u017ce Polacy zas\u0142u\u017cyli na to, by da\u0107 im w ty\u0142ek za zrobienie tego, do czego od lat namawia\u0142y ich wszystkie alianckie radiostacje... Po pierwsze, przes\u0142anie do angielskich lewicowych dziennikarzy i og\u00f3lnie intelektualist\u00f3w: 'Pami\u0119tajcie, \u017ce za nieuczciwo\u015b\u0107 i tch\u00f3rzostwo zawsze trzeba p\u0142aci\u0107.  Nie wyobra\u017cajcie sobie, \u017ce przez lata mo\u017cecie sta\u0107 si\u0119 li\u017c\u0105cymi buty propagandystami sowieckiego re\u017cimu lub jakiegokolwiek innego re\u017cimu, a potem nagle powr\u00f3ci\u0107 do mentalnej przyzwoito\u015bci.  Raz dziwka, zawsze dziwka\".<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>George Orwell,<\/strong> 1 wrze\u015bnia 1944 r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Historia ma tendencj\u0119 do powtarzania si\u0119.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Za dwa tygodnie minie 70 lat. Dwa, mo\u017ce trzy pokolenia wstecz. Ile os\u00f3b jeszcze to pami\u0119ta? Ilu z nich, kt\u00f3rzy widzieli to na w\u0142asne oczy, wci\u0105\u017c \u017cyje? A by\u0142o niewielu, kt\u00f3rych te wydarzenia nie dotkn\u0119\u0142y. Biblijna scena Dawida walcz\u0105cego z Goliatem zawsze fascynowa\u0142a\u2026<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":434,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"rivers-single-post-template","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[415],"tags":[],"class_list":["post-428","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-history"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t<!-- All in One SEO Pro 5.0.5 - aioseo.com -->\n\t<meta name=\"description\" content=\"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated\" \/>\n\t<meta name=\"robots\" content=\"max-image-preview:large\" \/>\n\t<meta name=\"author\" content=\"Witold Niesluchowski\"\/>\n\t<meta name=\"keywords\" content=\"history\" \/>\n\t<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/\" \/>\n\t\t<meta name=\"generator\" content=\"All in One SEO Pro (AIOSEO) 5.0.5\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:site_name\" content=\"Witold Niesluchowski\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:title\" content=\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:description\" content=\"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:secure_url\" content=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"220\" \/>\n\t\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"158\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:published_time\" content=\"2014-07-12T19:14:41+00:00\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-07-20T19:52:21+00:00\" \/>\n\t\t<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/people\/Witold-Niesluchowski-On-Writing\/100083370000972\/\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:site\" content=\"@WitoldNiesluch2\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:title\" content=\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:description\" content=\"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@WitoldNiesluch2\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Witold Niesluchowski\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n\t\t<script type=\"application\/ld+json\" class=\"aioseo-schema\">\n\t\t\t{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#article\",\"name\":\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski\",\"headline\":\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself.\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/author\\\/vito\\\/#author\"},\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#person\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/app\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\",\"width\":220,\"height\":158},\"datePublished\":\"2014-07-12T15:14:41-04:00\",\"dateModified\":\"2026-07-20T15:52:21-04:00\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#webpage\"},\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#webpage\"},\"articleSection\":\"History\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#breadcrumblist\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#listItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/category\\\/history\\\/#listItem\",\"name\":\"History\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/category\\\/history\\\/#listItem\",\"position\":2,\"name\":\"History\",\"item\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/category\\\/history\\\/\",\"nextItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#listItem\",\"name\":\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself.\"},\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#listItem\",\"name\":\"Home\"}},{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#listItem\",\"position\":3,\"name\":\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself.\",\"previousItem\":{\"@type\":\"ListItem\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/category\\\/history\\\/#listItem\",\"name\":\"History\"}}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#person\",\"name\":\"Witold Niesluchowski\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#personImage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/c290b6dfc3eff8790c7965539c373ff67152d4297a2a8ed08dd46f2fbb5c93cb?s=96&d=mm&r=g\",\"width\":96,\"height\":96,\"caption\":\"Witold Niesluchowski\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/author\\\/vito\\\/#author\",\"url\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/author\\\/vito\\\/\",\"name\":\"Witold Niesluchowski\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#authorImage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/c290b6dfc3eff8790c7965539c373ff67152d4297a2a8ed08dd46f2fbb5c93cb?s=96&d=mm&r=g\",\"width\":96,\"height\":96,\"caption\":\"Witold Niesluchowski\"}},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#webpage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/\",\"name\":\"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski\",\"description\":\"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#website\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#breadcrumblist\"},\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/author\\\/vito\\\/#author\"},\"creator\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/author\\\/vito\\\/#author\"},\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"url\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/app\\\/uploads\\\/2023\\\/11\\\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#mainImage\",\"width\":220,\"height\":158},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\\\/#mainImage\"},\"datePublished\":\"2014-07-12T15:14:41-04:00\",\"dateModified\":\"2026-07-20T15:52:21-04:00\"},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/\",\"name\":\"WITOLD NIESLUCHOWSKI\",\"description\":\"Author\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/witoldniesluchowski.com\\\/pl\\\/#person\"}}]}\n\t\t<\/script>\n\t\t<!-- All in One SEO Pro -->\r\n\t\t<title>To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski<\/title>\n\n","aioseo_head_json":{"title":"Aby by\u0107 wolnym, trzeba umie\u0107 si\u0119 broni\u0107. - Witold Nies\u0142uchowski","description":"Za dwa tygodnie minie 70 lat. Dwa, mo\u017ce trzy pokolenia temu. Ilu ludzi jeszcze to pami\u0119ta? Ilu z nich, kt\u00f3rzy widzieli to na w\u0142asne oczy, jeszcze \u017cyje? I tylko nieliczni nie zostali dotkni\u0119ci tymi wydarzeniami. Biblijna scena walki Dawida z Goliatem zawsze fascynowa\u0142a","canonical_url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/","robots":"max-image-preview:large","keywords":"history","webmasterTools":{"miscellaneous":""},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#article","name":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski","headline":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself.","author":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/author\/vito\/#author"},"publisher":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#person"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg","width":220,"height":158},"datePublished":"2014-07-12T15:14:41-04:00","dateModified":"2026-07-20T15:52:21-04:00","inLanguage":"pl-PL","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#webpage"},"isPartOf":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#webpage"},"articleSection":"History"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#breadcrumblist","itemListElement":[{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#listItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/category\/history\/#listItem","name":"History"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/category\/history\/#listItem","position":2,"name":"History","item":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/category\/history\/","nextItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#listItem","name":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself."},"previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#listItem","name":"Home"}},{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#listItem","position":3,"name":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself.","previousItem":{"@type":"ListItem","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/category\/history\/#listItem","name":"History"}}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#person","name":"Witold Niesluchowski","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#personImage","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c290b6dfc3eff8790c7965539c373ff67152d4297a2a8ed08dd46f2fbb5c93cb?s=96&d=mm&r=g","width":96,"height":96,"caption":"Witold Niesluchowski"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/author\/vito\/#author","url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/author\/vito\/","name":"Witold Niesluchowski","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#authorImage","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c290b6dfc3eff8790c7965539c373ff67152d4297a2a8ed08dd46f2fbb5c93cb?s=96&d=mm&r=g","width":96,"height":96,"caption":"Witold Niesluchowski"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#webpage","url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/","name":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski","description":"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated","inLanguage":"pl-PL","isPartOf":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#website"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#breadcrumblist"},"author":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/author\/vito\/#author"},"creator":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/author\/vito\/#author"},"image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#mainImage","width":220,"height":158},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/#mainImage"},"datePublished":"2014-07-12T15:14:41-04:00","dateModified":"2026-07-20T15:52:21-04:00"},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#website","url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/","name":"WITOLD NIESLUCHOWSKI","description":"Author","inLanguage":"pl-PL","publisher":{"@id":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/#person"}}]},"og:locale":"pl_PL","og:site_name":"Witold Niesluchowski","og:type":"article","og:title":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski","og:description":"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated","og:url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/1944-warsaw-uprising-powstanie-warszawskie\/","og:image":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg","og:image:secure_url":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg","og:image:width":220,"og:image:height":158,"article:published_time":"2014-07-12T19:14:41+00:00","article:modified_time":"2026-07-20T19:52:21+00:00","article:publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/people\/Witold-Niesluchowski-On-Writing\/100083370000972\/","twitter:card":"summary_large_image","twitter:site":"@WitoldNiesluch2","twitter:title":"To Be Free, You Have to Be Able to Defend Yourself. - Witold Niesluchowski","twitter:description":"In two weeks it will be 70 years. Two, may be three generations ago. How many people still remember it? How many of them, who saw it with their own eyes, are still alive? And there were only a few not afflicted by these events. The Biblical scene of David fighting Goliath always fascinated","twitter:creator":"@WitoldNiesluch2","twitter:image":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/app\/uploads\/2023\/11\/powstanie_warszawskie_ulica_marszac582kowska.jpg","twitter:label1":"Written by","twitter:data1":"Witold Niesluchowski","twitter:label2":"Est. reading time","twitter:data2":"5 minutes"},"aioseo_meta_data":{"post_id":"428","title":"","description":"","keywords":null,"keyphrases":null,"focus_keyword":null,"additional_keywords":null,"truseo_locale":null,"primary_term":{"category":415},"canonical_url":"","og_title":"","og_description":"","og_object_type":"default","og_image_type":"featured","og_image_custom_url":"","og_image_custom_fields":null,"og_image_url":null,"og_image_width":null,"og_image_height":null,"og_video":null,"og_custom_url":null,"og_article_section":null,"og_article_tags":null,"twitter_use_og":true,"twitter_card":"default","twitter_image_type":"default","twitter_image_custom_url":"","twitter_image_custom_fields":null,"twitter_image_url":null,"twitter_title":"","twitter_description":"","schema_type":"default","schema_type_options":null,"schema":{"blockGraphs":[],"customGraphs":[],"default":{"data":{"Article":[],"Course":[],"Dataset":[],"FAQPage":[],"Movie":[],"Person":[],"Product":[],"ProductReview":[],"Car":[],"Recipe":[],"Service":[],"SoftwareApplication":[],"WebPage":[]},"graphName":"","isEnabled":true},"graphs":[]},"pillar_content":false,"robots_default":true,"robots_noindex":false,"robots_noarchive":false,"robots_nosnippet":false,"robots_nofollow":false,"robots_noimageindex":false,"robots_noodp":false,"robots_notranslate":false,"robots_max_snippet":null,"robots_max_videopreview":null,"robots_max_imagepreview":"large","priority":null,"frequency":null,"local_seo":null,"limit_modified_date":false,"ai":null,"breadcrumb_settings":null,"seo_analyzer_scan_date":"2026-09-17 15:54:05","created":"2026-09-17 15:23:00","updated":"2026-09-17 15:54:05"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=428"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2626,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/428\/revisions\/2626"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/434"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=428"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=428"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/witoldniesluchowski.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=428"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}