Ludzki umysł wciąż jest jedną z największych i najbardziej tajemniczych sił na świecie.
Michio Kaku
Z inżynieryjnego punktu widzenia nasz mózg jest najbardziej złożonym obiektem w całym Układzie Słonecznym. 3 kilogramy 100 miliardów neuronów ciasno upakowanych w ciasnej przestrzeni ludzkiej czaszki. Podczas sekcji okazuje się, że jest to szara, mało imponująca, zwiotczała substancja. Często porównywana do komputera, porównanie to nie oddaje sprawiedliwości cudowi ludzkiego mózgu. 100 trylionów synaps wymaga jedynie skromnego zapasu energii, podczas gdy superkomputery AI potrzebują do działania minielektrowni atomowych. Kiedy usuniesz chip Pentium z komputera, ten się zawiesi. Ludzki mózg funkcjonuje dobrze nawet wtedy, gdy brakuje jego połowy. Znam taką osobę.
Jednak najpotężniejszą właściwością naszego mózgu jest jego zdolność do uczenia się. Maszyny tego nie potrafią. Przynajmniej w tej chwili. I czuć, i kochać, i myśleć, dlaczego tu jesteśmy.
To niezwykłe, że filozofowie jako pierwsi zbadali możliwości mózgu. Nie naukowcy. Co nasuwa interesujące pytanie: czy ludzki mózg jest w stanie badać sam siebie? Czy istnieją jakieś ograniczenia?
Nie dlatego, że ludzie nie próbowali. Im więcej próbujemy, tym bardziej zdajemy sobie sprawę, że wpadamy w czarną dziurę przerażającej myśli, że wiemy coraz mniej. Ludzki szkielet pełni mechaniczną funkcję wsparcia i ruchu. Serce zajmuje się pompowaniem. Nerki zajmują się filtracją. Wątroba zajmuje się oczyszczaniem. Nasze płuca dostarczają tlen. Ale nasz mózg daje nam świadomość. Jak można to pokonać? Jak ją zmierzyć i zbadać? I jak leczyć choroby psychiczne, jeśli nawet nie wiemy, jak działa mózg?
Ale próbowaliśmy. Boże, próbowaliśmy. Przyznaliśmy nawet Nagrodę Nobla lekarzowi, który za pomocą szpikulca do lodu zniszczył przednią część mózgu, aby leczyć "niektóre psychozy". To jak amputacja kończyny w celu leczenia drżenia. Nagroda Nobla za to? Następnie terapia elektrowstrząsami, śpiączki hipoglikemiczne i wywoływanie drgawek w leczeniu schizofrenii. To jak leczenie źle działającego telewizora poprzez uderzanie go młotkiem.
Przyszłość badania mózgu i leczenia problemów psychicznych leży w odkryciu odpowiedniego narzędzia, które pomoże nam odkryć sposób funkcjonowania mózgu.
Do tej pory mamy różne skany: CT, MRI, EEG, PET, TCM, TES i DBS. Możemy wiedzieć, gdzie jest akcja, ale obraz jest rozmyty. Nadal nie znamy molekularnych podstaw prostego procesu myślowego i oczywiście nie wiemy, co się dzieje, gdy mózg działa nieprawidłowo. Następnie próbujemy leczyć naszych pacjentów lekami, o których nawet nie wiemy, jak działają! Ignotum per ignotum.
Astronomia dokonała gigantycznego skoku wraz z odkryciem teleskopu. Medycyna wraz z odkryciem mikroskopu. Ludzka wiedza poczyniła ogromne postępy po opracowaniu Internetu. Neuropatologia wciąż czeka na narzędzie, które pozwoli jej zajrzeć do wnętrza neuronu i odkryć biochemiczne podstawy procesów umysłowych, tego, jak przechowywana jest pamięć, jak czujemy i kochamy oraz jak idea posiadania celu w życiu jest najważniejszą częścią egzystencji każdego człowieka. A wszystko to zanim jeszcze spróbujemy zakłócić jego funkcjonowanie jakimikolwiek lekami. A czym jest świadomość? Jest tym, co opuszcza cię każdej nocy, kiedy zasypiasz i powraca następnego ranka, kiedy się budzisz. Możemy ją odtworzyć na stole operacyjnym, ale nie wiemy na pewno, jak działa. Czym jest inteligencja? Czy możemy ją zwiększyć? Zanim to zrobimy, chciałbym, aby nauka nauczyła się leczyć choroby psychiczne. Jak dotąd nie ma metody definiowania, leczenia i monitorowania chorób psychicznych. DSM-5-TR, najbardziej szanowana książka w psychiatrii, to lista punktów kontrolnych, które mają pomóc w postawieniu diagnozy. Nie po to, aby pomóc pacjentowi, tylko po to, aby lekarze otrzymywali wynagrodzenie od branży ubezpieczeniowej. Jak to się ma do nauki?
"Jeśli jesteś ateistą, żyjesz w pewnego rodzaju doświadczeniu, odniesiesz je do wspaniałości wszechświata. Jeśli jesteś chrześcijaninem, skojarzysz to z Bogiem. Kto wie? Być może to jest to samo".
Dr Mario Beauregard, Uniwersytet w Montrealu, po przestudiowaniu obrazów MRI mózgów zakonnic karmelitańskich